Korba literatury

Dyktator upadł. Naród został wyzwolony spod tyranii, jednak czy poddani cieszą się z tego powodu? Bohaterka książki Michelle McDonald Pocałunek Saddama , Selma Masson, ma mieszane uczucia. Powodem do radości jest kres reżimu Saddama Husajna, który tak tragicznie zapisał się w historii społeczeństwa irackiego, także jej rodziny, ale pojawiają się także inne refleksje. Odszedł człowiek, który przed wieloma laty był nadzieją dla jej rodaków, później wystąpił przeciwko nim, upodlił naród i spowodował, że ukochana ojczyzna bohaterki książki przez świat odbierana jest negatywnie. Według Selmy na początku swojej kariery Husajn był człowiekiem trzeźwo myślącym, mógł doprowadzić kraj do rozwoju, z czasem stał się sadystą i maniakiem. Selmę poznajemy w 1981 roku w Bagdadzie, gdy obserwuje swojego ojca niszczącego zamieszczone w gazecie zdjęcia Husajna. Podobnie jak jej zaginiony mąż Muhammad al-Dżabiri pochodzi z dobrze sytuowanej, wykształconej i wpływowej irackiej rodziny. ...

Selektywna aborcja, zabijanie niemowląt płci żeńskiej, naruszanie bezpieczeństwa osobistego, gorsze odżywianie, które prowadzi do chorób i śmierci, uznawane są za najważniejsze przejawy dyskryminacji, a przede wszystkim „niedoboru” kobiet. Czarna księga kobiet pod redakcją Christie Ockrent to zbiór reportaży, felietonów, świadectw dotyczących sytuacji kobiet na świecie. Przyjmuje się, iż na początku XXI wieku w Azji „brakowało” ich około 90 milionów. Wprowadzona w 1978 roku w Chinach polityka regulacji narodzin, handel kobietami i dziewczynkami większa wśród nich śmiertelność, ponieważ niewłaściwie leczone, przepracowane, a dodatkowo rodzą dużo dzieci, przekonanie, że dla rodziny wartość posiada syn, który zapewni jej byt, doprowadziły do sytuacji, w której zachwiane zostały proporcje demograficzne pomiędzy płciami. Kobiety sprowadzane są często wyłącznie do roli rozrodczej, do poziomu pochwy i macicy, dostarczycielek kolejnych pokoleń. Jeżeli dodać do tego gwałty (tak...

Osiągnięcie doskonałości od dawna stanowiło dla człowieka obiekt pożądania, jednak czasem, zwłaszcza gdy stworzone są ku temu narzędzia, dążenia te mogą obrócić się przeciwko ludziom. Odpowiednie instrumenty w niepowołanych rękach mogą nieść ze sobą niebezpieczeństwo użycia ich w celu eliminacji niepożądanych jednostek i grup. Agata Strządała pisze: „Człowiek staje się w eugenice obiektem swojej własnej działalności hodowlanej”. W książce Od Galtona do Watsona. Przemiany pojmowania eugeniki w XIX i w XX wieku autorka powołuje się na antyczną Spartę, gdzie istniało coś na kształt instytucji, która zajmowała się oceną stanu zdrowia noworodka i jego przydatności dla grupy. Wielki filozof, Platon, w Państwie także sformułował szokujące tezy, iż należy leczyć ludzi, których choroby można usunąć, a jednostki nimi dotknięte są przydatne dla społeczeństwa. Chorzy przewlekle, słabi duchowo nie powinni się rozmnażać. Był zatem zwolennikiem tzw. eugeniki negatywnej, ale jednoc...

Przez kilka tygodni, począwszy od 11 kwietnia 1994 roku, dziesięciu mężczyzn przyłączało się do większej grupy mieszkańców okolicznych wiosek i wychodziło na polowanie. Myśliwymi byli członkowie plemienia Hutu, „zwierzyną” ich sąsiedzi z plemienia Tutsi. Kaci i ofiary. Pierwsi mieli do wykonania pewne zadanie, bo jak mówił jeden z nich: „Zasadą numer jeden było zabijanie. Zasady numer dwa nie było. To była organizacja bez zbędnych komplikacji”. Jean Hatzfeld w Sezonie maczet koncentruje uwagę na wydarzeniach od 11 kwietnia do 14 maja 1994, które rozgrywały się na trzech wzgórzach powiatu Nyamata w Rwandzie: Kibungo, Kanzenze, N`tarama. Konkretni ludzie, miejsca są punktem wyjścia do szerszych rozważań, refleksji nad motywami ludobójstwa. Reporter przedstawia swoje spojrzenie na mechanizmy prowadzące do sytuacji, w której człowiek staje naprzeciw drugiego człowieka i zadaje mu śmiertelny cios, a następnie powtarza tę czynność w nieskończoność.     Bohat...

Co by się stało, gdyby w 1920 roku Polacy przegrali wojnę z bolszewikami? Jacek Dukaj przedstawia swoją wizję takiego rozwoju historii. C ud nad Wisłą nie miał miejsca, a w Polsce o wiele wcześniej niż w rzeczywistości wprowadzone zostały rządy komunistów. Akcja Xavrasa Wyżryna toczy się w 1996 roku. Byłe terytoria Polski, od dziesięcioleci pogrążone są w chaosie, niszczone, eksploatowane przez komunistów, ludność dziesiątkowana przez wieloletnie działania wojenne. Polacy są zdegradowani do niższej kategorii, następuje jakaś zmiana mentalna, niektórzy nie znają już języka polskiego, obowiązują rosyjskie imiona i otczestwa. Do takiego miejsca trafia amerykański korespondent jednej ze stacji telewizyjnych. Ian Smith, potomek polskich imigrantów, nawiązuje kontakt z przywódcą polskiego podziemia, buntownikiem i bojownikiem, a jak sam go nazywa bezwzględnym terrorystą, Xavrasem Wyżrynem. Ian nie do końca rozumie opór Polaków, czuje, że otacza go nie tylko strach, ale także...

Cormac McCarthy futurystyczną wizję cywilizacji uczynił tłem swojej książki Droga . Wiedzie on czytelnika przez wyludnione wsie i miasteczka, które są jedynie smutną karykaturą dawnej świetności ich mieszkańców. Ziemię pokrywa popiół, jest zimno, wyginęły wszystkie zwierzęta, a nieliczni ludzie, którzy przetrwali, stali się kanibalami. Znalezienie zapasów pożywienia graniczy z cudem, dlatego silniejszy zjada słabszego, rządzi instynkt przetrwania, nikomu nie można wierzyć. Na tej swego rodzaju pustyni odbiorca widzi dwie samotne sylwetki. Dorosły mężczyzna i jego syn, dziecko, jedno z nielicznie ocalałych. Bezimienni, gdyż nie padają ich imiona, mogą być każdym. Autor nie wyjaśnia  przyczyn katastrofy, która wydarzyła się na ziemi i nie snuje wizji przyszłości. Dawny świat istnieje w pamięci mężczyzny, który zatracił już poczucie czasu, jednak jest przewodnikiem w marszu, wykorzystywaniu resztek cywilizacji, ale także pośrednikiem pomiędzy przeszłością a teraźniejsz...

Długo zwlekałam z lekturą tej książki. Omijałam ją, nastrajałam się, jednak ostatecznie otworzyłam tekst i już od pierwszych stron pozwoliłam porwać się jednemu z moich ulubionych pisarzy, Günterowi Grassowi. Przy obieraniu cebuli momentami jest nostalgicznym powrotem do dzieciństwa, młodości, innym razem gorzką konfrontacją z decyzjami młodego chłopaka. Okres dojrzewania późniejszego noblisty, podobnie jak całego jego pokolenia, zarówno Niemców, Polaków, Rosjan czy wielu innych narodów, naznaczony został doświadczeniami drugiej wojny światowej. Ich przeżycia są odmienne, jednak niezależnie po której stronie znajdował się młody człowiek, wojna odcisnęła na nim swoje piętno. Powracając do czasów młodości Grass wykorzystuje cebulę i bursztyn, które służą sięganiu do przeszłości, a także zachowaniu dla kolejnych pokoleń wspomnień, obrazów, słów. W chwili wybuchu wojny Günter miał dwanaście lat, za dużo by udawać, iż nie rozumie tego, co wokół się dzieje, za mało by ...